Άνοδος της στάθμης της θάλασσας: τι σημαίνει και ποιες οι επιπτώσεις της?

 

Η στάθμη της θάλασσας σε όλο τον κόσμο ανεβαίνει λόγω της κλιματικής αλλαγής. Καθώς οι άνθρωποι καίνε ορυκτά καύσιμα, απελευθερώνεται διοξείδιο του άνθρακα και άλλες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, που θερμαίνουν τη γη και τους ωκεανούς. Επειδή το νερό διαστέλλεται καθώς θερμαίνεται, οι ωκεανοί ανεβαίνουν ψηλότερα καθώς θερμαίνονται. Η κλιματική αλλαγή λιώνει επίσης παγετώνες και στρώματα πάγου, προσθέτοντας περισσότερο νερό στους ωκεανούς.

 

Σε όλο τον κόσμο, η στάθμη της θάλασσας έχει ανέβει περίπου οκτώ έως εννέα ίντσες τον περασμένο αιώνα, και η στάθμη της θάλασσας σε ορισμένα μέρη έχει ανέβει πολύ περισσότερο από αυτό. Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, η άνοδος της στάθμης της θάλασσας επιταχύνθηκε καθώς περισσότεροι πάγοι και παγετώνες λιώνουν.

 

Ακόμα κι αν οι άνθρωποι μειώσουν σημαντικά τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, μπορούμε ακόμα να περιμένουμε επιπλέον άνοδο της στάθμης της θάλασσας κατά 0.3 έως 0,6  μέτρα μέχρι το τέλος του αιώνα λόγω παρελθοντικών εκπομπών. Ωστόσο αυτό εξαρτάται από εμάς, δηλαδή το κατά πόσο η στάθμη της θάλασσας θα συνεχίσει να αυξάνεται—και κατά πόσο θα συνεχίσουμε να καίμε ορυκτά καύσιμα.

Πώς μας επηρεάζει η άνοδος της στάθμης της θάλασσας;

Ο ρυθμός ανόδου της στάθμης της θάλασσας σε ένα συγκεκριμένο μέρος εξαρτάται από 

διάφορους παράγοντες, όπως τα ωκεάνια ρεύματα, η κίνηση του φλοιού της Γης και εάν η 

παράκτια γη ανεβαίνει ή βυθίζεται. Οι ανατολικές Ηνωμένες Πολιτείες είναι ένα παράδειγμα 

θερμού σημείου στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας, όπου ο ωκεανός κατά μήκος ορισμένων παράκτιων πόλεων είναι ήδη ενάμιση πόδι ψηλότερα από ό,τι πριν από τη βιομηχανική 

επανάσταση.

Μπορούμε ήδη να δούμε πώς η άνοδος της στάθμης της θάλασσας επηρεάζει τις παράκτιες 

περιοχές. Για παράδειγμα, πόλεις όπως το Νόρφολκ, η Βιρτζίνια και η Βενετία βλέπουν πολύ 

περισσότερες πλημμύρες με παλίρροια, οι οποίες καταστρέφουν δρόμους, συστήματα

αποχέτευσης και άλλες υποδομές, από ό,τι στο παρελθόν.

Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας κάνει επίσης τους τυφώνες και άλλες καταιγίδες πιο 

καταστροφικές - και πιο θανατηφόρες. Οι ισχυροί άνεμοι από τους τυφώνες σπρώχνουν ένα 

τοίχος νερού, γνωστό ως «κύμα καταιγίδας», προς την ακτή. Η άνοδος της στάθμης της

θάλασσας δίνει σε αυτά τα κύματα ένα προβάδισμα, ωθώντας τα περαιτέρω στην ενδοχώρα.

Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι, ανάλογα με το πόσο συνεχίζει να αυξάνεται η στάθμη της 

θάλασσας, ορισμένα νησιά και παράκτιες πόλεις θα μπορούσαν να βυθιστούν. Αυτό είναι 

ιδιαίτερα ανησυχητικό επειδή πάνω από το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού ζει σε παράκτιες 

περιοχές που βρίσκονται λιγότερο από δέκα μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας

—που σημαίνει ότι η άνοδος της στάθμης της θάλασσας θα μπορούσε να εκτοπίσει δεκάδες 

έως εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους. Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας απειλεί επίσης να πλημμυρίσει μεγάλες εκτάσεις γεωργικής γης σε χώρες όπως το Μπαγκλαντές, το Βιετνάμ 

και την Αίγυπτο, και να κάνει το γλυκό νερό σε ορισμένες περιοχές πολύ αλμυρό για

κατανάλωση.

Προετοιμασία για την άνοδο της στάθμης της θάλασσας.
Εάν η στάθμη της θάλασσας ανέβει λίγο, οι άνθρωποι που ζουν σε ορισμένες παράκτιες περιοχές
μπορούν, σε κάποιο βαθμό, να προσαρμοστούν. Ορισμένες παράκτιες κοινότητες το κάνουν
 αυτό χτίζοντας ή οχυρώνοντας θαλάσσια τείχη ή συστήματα άντλησης θαλασσινού νερού και 
ανυψώνοντας δρόμους και άλλες κρίσιμες υποδομές. Οι παράκτιες περιοχές μπορούν επίσης
να αποκαταστήσουν τους υγροτόπους και άλλα παράκτια οικοσυστήματα που λειτουργούν ως 
φυσικά προστατευτικά από καταιγίδες και να περιορίσουν τη νέα ανάπτυξη σε περιοχές που 
κινδυνεύουν.
Όμως, η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, σε συνδυασμό με την επιδείνωση των καταιγίδων
και της διάβρωσης, έχει ήδη καταστήσει ορισμένες παράκτιες περιοχές ακατοίκητες.  
Στην Αμερική, η νοτιοδυτική χερσόνησος της Λουιζιάνα του Isle de Jean Charles είναι ένα 
τέτοιο μέρος, όπου οι τοπικοί άρχοντες δρομολογούν  την επανεγκατάσταση κατοίκων 
στην ενδοχώρα.
Καθώς η στάθμη της θάλασσας συνεχίζει να ανεβαίνει, οι παράκτιες κοινότητες σε όλο τον 
κόσμο πιθανότατα θα αντιμετωπίσουν παρόμοιες δύσκολες επιλογές. Οι επιστήμονες 
ανησυχούν ότι οι φτωχότερες κοινότητες ή οι φτωχότεροι άνθρωποι που ζουν σε πιο πλούσιες
 περιοχές, δε θα έχουν τα χρήματα και άλλους πόρους που χρειάζονται για να 
μετεγκατασταθούν με ασφάλεια. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ηγέτες από ορισμένες 
από αυτές τις περιοχές, όπως το νησιωτικό έθνος του Κιριμπάτι, υποστηρίζουν ότι τα 
πλουσιότερα έθνη που ευθύνονται περισσότερο για την πρόκληση της κλιματικής αλλαγής 
θα πρέπει να βοηθήσουν στη χρηματοδότηση της επανεγκατάστασης των ανθρώπων 
που απομακρύνθηκαν από τα σπίτια τους λόγω της ανόδου της στάθμης της θάλασσας.

Πηγή: https://climate.mit.edu/explainers/sea-level-rise